به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از سمنان، ایام فاطمیه روزهایی که شیعیان به‌مناسبت شهادت حضرت فاطمه(س)، عزاداری می‌کنند. با توجه به اینکه دو تاریخ ۱۳ جمادی‌الاول و ۳ جمادی‌الثانی به عنوان زمان شهادت حضرت فاطمه(س) شهرت بیشتری دارد، روزهای یازدهم تا سیزدهم جمادی‌الاول، فاطمیه اول و روزهای سوم تا پنجم جمادی‌الثانی، فاطمیه دوم شناخته می‌شود.
در ایام فاطمیه، در کشورهایی همچون ایران، عراق، پاکستان و آذربایجان مراسم عزاداری برپا می‌شود. در ایران از سال ۱۳۷۹ش، که روز سوم جمادی‌الثانی به عنوان روز شهادت حضرت فاطمه(س) تعطیل رسمی اعلام شد، مراسم فاطمیه دوم رونق بیشتری یافته است و بعضی از مراجع تقلید در آیین‌های عزاداری این روز حضور می‌یابند.
در همین راستا خبرنگار خبرگزاری حوزه در سمنان به سراغ حجت الاسلام و المسلمین یزدان جمشیدی، مدیر مرکز خدمات حوزه علمیه استان سمنان، رفته و با او درباره سیره حضرت زهرا(س) برای نسل جوان و اهمیت آن به گفتگو پرداخته است که در ادامه آن را می‌خوانید:
مهم‌ترین ویژگی حضرت زهرا(س) چه بود؟
به نظر من، اگر بخواهیم یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) را بیان کنیم، باید از خدامحوری، ولایت‌مداری و دفاع آگاهانه از حق نام ببریم.
حضرت زهرا(س) در تمام زندگی، رضای خداوند را معیار قرار دادند؛ اما این خدامحوری در عرصه اجتماعی، در ولایت‌مداری و دفاع از جایگاه امیرالمؤمنین(ع) جلوه‌ای بسیار برجسته پیدا کرد. ایشان نشان دادند که محبت اهل‌بیت(ع) تنها یک احساس قلبی نیست، بلکه در شرایط حساس، باید به شناخت حق، بصیرت و مسئولیت‌پذیری در دفاع از ولایت تبدیل شود.
خطبه فدکیه نیز نمونه روشنی از همین بصیرت و ولایت‌مداری است. حضرت زهرا(س) با استدلال و شجاعت، از حق دفاع کردند و به جامعه اسلامی نسبت به خطر فاصله گرفتن از مسیر ولایت هشدار دادند.
بنابراین می‌توان گفت: مهم‌ترین ویژگی حضرت زهرا(س)، عبودیت و خدامحوری بود و ثمره آن در ولایت‌مداری، بصیرت، دفاع از حق و مسئولیت اجتماعی ایشان آشکار شد.
چرا شناخت سیره حضرت زهرا(س) برای نسل جوان اهمیت دارد؟
به اعتقاد من، شناخت سیره حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) برای نسل جوان از این جهت اهمیت دارد که جوان امروز بیش از هر زمان دیگری به الگوی واقعی و جامع برای زندگی نیاز دارد. حضرت زهرا(س) تنها یک شخصیت تاریخی نیستند، بلکه الگویی هستند که در وجود ایشان، ایمان، معرفت، اخلاق، عفاف، خانواده‌داری، مسئولیت اجتماعی، بصیرت و ولایت‌مداری در کنار یکدیگر جمع شده است.
نسل جوان با پرسش‌های فراوانی درباره هویت، سبک زندگی، خانواده و نقش اجتماعی خود مواجه است. سیره حضرت زهرا(س) می‌تواند به این پرسش‌ها پاسخ دهد که چگونه می‌توان در عین حضور فعال و اثرگذار در جامعه، ارزش‌های اخلاقی و دینی را حفظ کرد؛ چگونه می‌توان در خانواده منشأ محبت و تربیت بود و در جامعه نیز نسبت به سرنوشت مردم احساس مسئولیت کرد.
یکی از مهم‌ترین ابعاد سیره حضرت زهرا(س)، بصیرت و ولایت‌مداری است. ایشان در یک مقطع حساس تاریخی، سکوت را انتخاب نکردند و با شناخت دقیق شرایط، از حق و ولایت دفاع کردند. این برای نسل جوان امروز پیام مهمی دارد که مؤمن بودن تنها به انجام عبادات فردی محدود نمی‌شود؛ بلکه انسان مؤمن باید زمان‌شناس، حق‌شناس و نسبت به مسائل جامعه مسئول باشد.
از سوی دیگر، حضرت زهرا(س) نشان دادند که زن مسلمان می‌تواند در عین پایبندی به عفاف و ارزش‌های خانواده، شخصیتی آگاه، مطالبه‌گر و اثرگذار در جامعه داشته باشد.
بنابراین، آشنایی نسل جوان با سیره حضرت زهرا(س)، صرفاً آشنایی با یک شخصیت تاریخی نیست؛ بلکه فرصتی است برای اینکه جوان امروز هویت خود را بشناسد، معیارهای درست زندگی را پیدا کند و میان ایمان، عقلانیت، اخلاق، خانواده و مسئولیت اجتماعی پیوند برقرار کند.
اگر بخواهیم در یک جمله جمع‌بندی کنیم، باید بگوییم: حضرت زهرا(س) برای نسل جوان، الگوی «ایمانِ آگاهانه و مسئولانه» هستند؛ ایمانی که هم در عبادت جلوه دارد، هم در خانواده، هم در جامعه و هم در دفاع از حق و ولایت.
مهم‌ترین درس فاطمیه برای جامعه امروز چیست؟
به نظر من، مهم‌ترین درس فاطمیه، بصیرت، حق‌شناسی و مسئولیت‌پذیری در برابر حق است. فاطمیه فقط یادآوری یک حادثه تاریخی نیست؛ بلکه فرصتی برای بازخوانی این حقیقت است که در بزنگاه‌های مهم، انسان مؤمن باید بتواند حق را بشناسد، آن را از باطل تشخیص دهد و در برابر آن مسئولانه رفتار کند.
حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) به ما آموختند که دینداری تنها به عبادت فردی محدود نمی‌شود؛ بلکه دفاع از ارزش‌های الهی، حفظ وحدت حقیقی جامعه، توجه به سرنوشت امت اسلامی و ولایت‌مداری نیز بخشی از مسئولیت مؤمن است.
درس دیگر فاطمیه، کرامت انسان و رعایت اخلاق حتی در اختلافات است. جامعه امروز بیش از هر زمان به گفت‌وگوی اخلاقی، انصاف، حفظ حرمت‌ها و پرهیز از تفرقه نیاز دارد. سیره حضرت زهرا(س) نشان می‌دهد که دفاع از حق باید همراه با معرفت، استدلال و اخلاق باشد.
از این منظر، فاطمیه می‌تواند برای جامعه امروز یک پیام روشن داشته باشد: در برابر حوادث و شبهات، بی‌تفاوت نباشیم؛ حق را با بصیرت بشناسیم، در دفاع از ارزش‌ها مسئولانه عمل کنیم و در عین اختلاف نظر، اخلاق و کرامت انسانی را حفظ کنیم.
به تعبیر کوتاه، فاطمیه مدرسه بصیرت است؛ مدرسه‌ای که به ما می‌آموزد هم حق‌شناس باشیم، هم ولایت‌مدار و هم اخلاق‌مدار.
مهم‌ترین وظیفه مبلغان در ایام فاطمیه چیست؟
به نظر من، مهم‌ترین وظیفه مبلغان در ایام فاطمیه این است که معارف فاطمی را به زبان روز و متناسب با نیازهای نسل امروز تبیین کنند. فاطمیه نباید صرفاً به بیان یک واقعه تاریخی یا برگزاری مراسم محدود شود؛ بلکه باید فرصتی برای معرفی شخصیت، سبک زندگی، اخلاق، عفاف، خانواده‌داری، بصیرت و ولایت‌مداری حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) باشد.
مبلّغ باید تلاش کند میان سیره حضرت زهرا(س) و مسائل واقعی زندگی مردم، به‌ویژه جوانان، پیوند برقرار کند؛ یعنی نشان دهد که فاطمه(س) برای امروز ما چه پیامی دارد و چگونه می‌توان از مکتب ایشان در خانواده، تربیت فرزند، اخلاق اجتماعی و مواجهه با شبهات بهره گرفت.
از سوی دیگر، یکی از وظایف مهم مبلغان، تبیین عالمانه و مستند تاریخ است؛ به‌گونه‌ای که از نقل مطالب ضعیف و غیرمستند پرهیز شود و معارف فاطمی با منطق، استدلال و ادبیاتی بیان شود که مخاطب امروز را اقناع و جذب کند.
همچنین مبلغان باید از ظرفیت فاطمیه برای تقویت وحدت، اخلاق اجتماعی و انسجام جامعه استفاده کنند و در کنار تبیین حقایق تاریخی، حرمت اشخاص و اصول اخلاقی گفت‌وگو را رعایت نمایند.
در یک جمله، مبلّغ فاطمی باید کاری کند که مخاطب پس از پایان مراسم، فقط درباره حضرت زهرا(س) اطلاعات بیشتری نداشته باشد، بلکه در زندگی خود یک گام به اخلاق، ایمان، بصیرت، خانواده‌محوری و مسئولیت‌پذیری فاطمی نزدیک‌تر شده باشد.
اگر بخواهید یک درس از حضرت زهرا(س) به جامعه امروز معرفی کنید، چه می‌گویید؟
اگر بخواهم یک درس محوری از زندگی حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) برای جامعه امروز بیان کنم، آن درس را «ایستادگی آگاهانه و مسئولانه در مسیر حق» می‌دانم.
حضرت زهرا(س) به ما آموختند که در لحظات حساس، انسان مؤمن نباید نسبت به سرنوشت جامعه بی‌تفاوت باشد. ایشان با وجود همه دشواری‌ها، با بصیرت و شجاعت از حق دفاع کردند و نشان دادند که ایمان واقعی، انسان را در برابر حوادث و تهدیدها مسئول می‌کند.
در جامعه امروز نیز در طول هفت ماه گذشته، حضور مردم در اجتماعات و شب‌های اقتدار و ایستادگی را می‌توان جلوه‌ای از همین روحیه دانست؛ مردمی که در شرایط دشوار، با حضور اجتماعی خود بر اهمیت همبستگی، حفظ آرامش و ایستادگی در برابر تهدیدها تأکید کرده‌اند.
البته درس فاطمی فقط «حضور» نیست؛ بلکه بصیرت در کنار حضور است. حضرت زهرا(س) به ما می‌آموزند که حضور اجتماعی باید با شناخت، اخلاق، مسئولیت‌پذیری و تشخیص درست همراه باشد.
بنابراین پیام فاطمی برای جامعه امروز این است: در روزهای سخت، نه دچار بی‌تفاوتی شویم و نه اسیر هیجان؛ بلکه با بصیرت، وحدت، اخلاق و مسئولیت‌پذیری در کنار ارزش‌های دینی و ملی خود بایستیم.
به تعبیر کوتاه، فاطمه(س) به ما درس داد که در لحظه‌های سرنوشت‌ساز، سکوتِ بی‌مسئولیت راه نجات نیست؛ باید حق را شناخت و با بصیرت و استقامت، مسئولانه در صحنه بود.
انتهای پیام/
نظر شما